Urywki bez napisów

I.

Broń mię przed sobą samym — muszę dojść potęgi!Są chwile, w których nawskroś widzę Twoje księgi,Jak słońce mgłę przeziera, która ludziom złotą,Brylantową zdaje się — a słońcu ciemnotą...Człowiek większy nad słońce, wie, że ta powłokaZłota — ciemna jest tylko tworem jego oka.Zwracam na cię słoneczne, ludzkie me źrenice,Chwytam Ciebie rękami za obie prawiceI krzyczę na głos cały: »Wydaj tajemnicę!«Dowiedź, żeś jest mocniejszy, lub wyznaj, że tyleTylko, ile ja, możesz w mądrości i sile...Nie znasz początku Twego, a czyż ludzkie plemięWie, od jakiego czasu upadło na ziemię?Bawisz się tylko ciągle, badając sam siebie —Cóż robi rodzaj ludzki? w swych dziejach się grzebie.Twoja mądrość samego siebie nie dociecze,A czyliż samo siebie zna plemię człowiecze?Jeden masz nieśmiertelność — my czy jej nie mamy?Znasz siebie i nie znasz — my czy siebie znamy?Końca Twojego nie znasz — my kiedyż się skończym?Dzielisz się, łączysz — i my dzielim się i łączym.Tyś różny i my zawsze myślą rozróżnieni;Tyś jeden — i my zawsze sercem połączeni.Tyś potężny w niebiosach — my tam gwiazdy śledzim;Wielkiś w morzach — my po nich jeździm, głąb ich zwiedzim.O Ty, co świecąc nie znasz wschodu i zachodu,Powiedz, czem Ty się różnisz od ludzkiego rodu?Toczysz walkę z szatanem w niebie i na ziemi —My walczym w sobie, w świecie, z chęciami własnemi.Ty sam na siebie wdziałeś raz postać człowieka.Powiedz, czyś wziął na chwilę, czyś ją miał od wieka?

II.

...Ręce, za lud walczące, sam lud poobcina,Imion miłych ludowi — lud pozapomina...Wszystko przejdzie. Po szumie, po huku, po trudzie,Wezmą dziedzictwo cisi, ciemni, mali ludzie.

III.

Pytasz, co za Bóg trochą sławy mię ozdobił?Za to, com myślił i chciał — nie za to, com zrobił.Myśli i chęci — jest to poezyja w świecie:Wykwita i opada, jak kwiat w jednem lecie;Lecz uczynki, jak ziarna, w głąb ziemi zaryte,Aż na przyszły rok ziarna wydadzą obfite.Przyjdzie czas, gdy błyszczące imiona pogniją,Z cichych ziaren wywite kłosy świat okryją...Huk jest przemijający, a Chrystus powiedział:»Błogosławiony cichy, on wszystkich przesiedział«.Niech prawdy nie zapomni, kto Chrystusa słyszy,Kto pragnie ziemię posiąść, niechaj siedzi w ciszy.