De l’épopée chrétienne jusqu’à Klopstock — 02

Ergo age, sanctificus adsit mihi carminis autorSpiritus, et sacro mentem riget amne canentisDulcis Jordanes ut Christo digna ioquamur,

Dignare MaronemMutatum in melius divino agnoscere sensu.

…Sic nos quoque sanctamSi cupimus patriam tandem contingere, postquamVenimus ad Christum, jam non repetamus iniquum.

Quis tihi tunc, Dido, cernenti talia sensus ?Quosve dabas gemitus, quum littora fervere lateProspiceres arce ex summa, totumque videresMisceri ante oculos tantis clamoribus aequor ?

Quis tibi tunc, Lanio, cernenti talia sensus ?Quosve dabas fremitus (gemitus), quum vulnera (littora) fervere lateProspiceres arce ex summa, vastumque (totumque) videresMisceri ante oculos tantis plangoribus (clamoribus) aequor ?

Ad cœlum tendens ardentia lumina frustra,Lumina, nam teneras arcebant vincula palmas.

Alter, adorato per verba precantia Christo,Saucia dejectus flectebat lumina, tantumLumina, nam geminas arcebant vincula palmas.

Omnia tentanti potior sententia visa estPandere res alta terra et caligine mersas.

Vivite felices interque virentia cultaFortunatorum nemorum sedesque beatas ;Haec domus, haec patria est, requies ea certa laborum ;His ego nec metas rerum nec tempora pono.

Ultima Cumaei venit jam carminis aetas ;

Nec Judam excepit, quem proditionis iniquaeNoverat auitorem. Sed nil tibi gloria, saeveTraditor, illa dabat pedibus consistere mundis,Qui sensu pollutus eras…

Tantumdem sceleris, ter dena numismata sumens,Argenti parvo caecatus munere, gessit,Quantum cunca simul terrarum regna marisqueDivitias omnemque vagis cum nubibus aethramSi caperet, gesturus erat ; neque enim bona mundiSufficerent magni fuso pro sanguine Christi.

Vos quibus imperium est animarum, umbraeque silentes,Et Chaos et Phlegeton, loca nocte silentia late,Sit mihi fas audita loqui, sit numine vestroPandere res alta terra et caligine mersas.

Adjicit ipse nihil, fit ibi detractio sola.

Quisquis es, armatus qui nostra ad flumina tendis,Fare age, quid venias : jam istinc et comprime gressum.Umbrarum hic locus est, Somni, noctisque soporae :Corpora viva nefas Stigia vectare carina.Nec vero Alciden me sum laetatus euntemAccepisse lacu ; nec Thesea, Pirithoumque :Diis quanquam geniti atque invicti viribus essent.

Sunt geminae Somni portae : quarurn altera ferturCornea, qua veris facilis datur exitus Umbris :Altera, cantdenti perfecta nitens elephanto ;Sed falsa ad coelum mittunt insomnia manes.His ubi tum natum Anchises unaque SibyllamProsequitur dictis, portaque emittit eburna. (Éneïde, liv. VI.)

His ita finitis, sublatis cernit ocellisIn ramis lauri resonantes murmure dulciPullos plumigeris volucres circumdare pennis.

Nec primam similem, nec fertur habere sequentem.

Ad quem, promissis Joachim laetatus in illis,Si mihi certa tuo mancat tua gratia servo,Ad tempus dignare meo requiescere tecto,Et gustare cibum non dedignare paratum.

Nam milii terrenis opus est non vescier escis,Quem pascit Domini semper praesentia magni.

O quoties latro, quoties sitis, algor et ardorAtque fames potuit inopes vexare viantes.

Imperio quamvis non saepius utitur isto ;Bestia nulla ferox nocuit ; nam tutus abundeJustitiae dono primaevae…

…Virgo divinius intratMentis in arcanum, sustollit seque super se,Alta super rapitur, coelos super evolat omnes ;Cuncta creata silent, fruitur caligine diva ;Nullum interturbat tantam phantasma quietem ;Excedit mens acta Deo, loquiturque silenterIntus……Sensum haec omnem superat pax ;Sibilus hic tenuis, Deus un quo cernitur, aurae est

In Ligno botrus pendens est, un cruce Christus ;Profluit hiuc vinum, profluit inde salus.Sunt duo vectores botri, Gentilis, Hebraeus,Hic prior, ille sequens ; coecus hic, ille videns ;Qui prior et dorsum curvans caecatur Hebraeus,Ne videat Christum, credere durus ei ;Sed plebs quæ sequitur Gentilis lumine recto,Haeret un hunc Christum mente fideque videns.

Nascatur nostro puer hic in corde, fidesqueSit semen… sufficit illudPanninculis tegere, si defuit aurea vestis.

Exemplar dignum factor statuae tibi monstrat,Ex ligno informi pulchrum qui format agalma.Adjicit ipse nihil ; fit ibi detractio solaPartis multiplicis ; formosa resultat imago.… Sic quod prius intratAccipito, nihil addideris : species latet intra,Eradas facito, quidquid perfectio non est.