మూఁడవయుపకథ

వ. తత్పురావృత్తాంతం బవధానాయత్తంబగు చిత్తంబుతో నవధరింపుము. 318

మూఁడవ యుపకథ

సీ. సహ్యశైలానీత జపతపస్సంజాతయఖిలజగత్పూత యైనమాతజడధినాయకు నేలుబడి గన్న యిల్లాలునిఖిలపుణ్యపుఁజాలు నిలుచుప్రోలుఅభ్రఘట్టనఖేలనాభీలకల్లోలయఘతూలికాజాల మడఁచుకీలఫణిలోకవిజ్ఞానపాటవాంతర్మీనవినుతసస్యవితానమునకు వానతే. యధిపతి సమాగమార్థప్రయాణసమయసముచితాంబుజనాళభక్షణవిలోలఘనగరుధ్వానపటపటాత్కారచారుభూరిసితవక్షభేరి కావేరి వెలయు. 319

సీ. జలమానవులు చిమ్ము జముదాళి చాలునామిసిమివాలుగ మీలు మిట్టి పడఁగవరుణుండు వైచు మవ్వపు బిల్లగోలనాఁదరగతూరుపు గట్టుదాఁక నిగుడవళులపరంగుల హరిగోలుగుంపునావనజంబులలఁతిగాడ్పునఁ జలింపసలిలాబ్దపాణి యచ్చపు మేలుముసుఁగునాఫేనపంక్తులుదరినాని యెసఁగ

తే. నలరు మాతృమనీషాసమాగతేందుకేళిదృఢబింబపాళికాకృతికదంబఖేలనాలోలమదమిళచ్చోళబాలికాముఖస్తోమ యయ్యాపగాలలామ. 320

ఉ. ఇవ్వలి రేవులం దుమికి యీఁది తటాలున నీటివాలుగానవ్వలిగట్టుఁ జేరు ద్రవిడాంగన లంబురుహోత్పలంబులన్దవ్వుగఁ ద్రోచు జడతగుఁ దన్నది జందెపువాటు గాఁగ మైమవ్వపు నీలపు న్సరు లమర్చిన టెక్కున నక్కడక్కడన్. 321

క. అసమలసమానబిసరుహవిసరలసద్ధూళి కలితవిభ్రమదావర్తసముదయం బానదిలోఁబొసఁగుం జలనరుల గొడుగుబొమ్మరములనన్. 322

తే. మణిధరనామకుఁ డగు నొకఫణివరుఁ డవగడము కతనఁ బడి యన్నదిలోగణనాతీతభయంబునందృణముం బలె ఝరమువెంటఁ దేలుచువచ్చెన్. 324

తే. వచ్చు నతనిఁ జూచి వఱద వెంబడినట్లుభీతి నరుగు నొక్క భేకవిభుఁడుకాష్ఠబుద్ధిమణివికాసితతత్ఫణాగ్రంబు నెక్కి బ్రదుకఁ గంటి ననుచు. 325

క. ఘనతరతరంగఘట్టనజనితవ్యథనిజఫణాగ్రసక్తుం డగునాతని నెఱుఁగఁ డురగవరుఁడుంజనియెం దరిఁ జేరలేక ఝరవేగమునన్. 326

క. చనువేళఁ దద్విధంబుంగనుఁగొని తత్తీరశాఖి గాలూఁదిన ఖంజనవరుఁ డొకఁ డిది యౌరాయని నవ్వుచు మఱియు నమ్మహాహికి ననియెన్. 327

తే. అకట ఫణిరాజ నీకు నాహారమైనకప్ప తలమీఁద నుండుట గానవేమొతెలియ కేమయ్యె దరిఁజేర నలఁతదీఱిదీని గబళింతునని యుంటివేని వినుము. 328

క. ఇది మంచిబుద్ధి యింకంబదటముచే నించుకేని భాషింపకు పల్కెద వేని నోరు నిలువకవదరిన భూసురుని పగిది వగతువు సుమ్మీ. 329

క. అనుచుఁ బాలసరస్వతిజనవరఖంజనము నపుడు సర్పముతోడన్వినిపించిన యాకథ నేవినిపించెద నేఁటిప్రొద్దు వేగం జనియెన్. 330

తే. కాన నేఁడెల్ల మదిలోనఁ గార్యసరణిఁజూచి యూహించి తలపోసి చూచికొనుముయెల్లి తెలియంగలేకున్న నేనె వచ్చితెలిపెద నటంచుఁ బలికి యక్కలికి యపుడు. 331

క. జననాథుఁ డంప నేగెనుదనయింటి కటంచుఁ బలికి తద్దయుఁ బ్రేమం

బునఁ బల్కె వైశ్యభామినివిని వేగుట గాంచి మదనవేదనమతితోన్. 332

తే. అంతిపురమున కేగి యయ్యబ్జనయననాఁటిరాతిరి భూనాథు నరయఁ దలఁచిదూతికాయుక్త యగుచు నే తెంచినట్టిసెట్టిసానిఁ గనుంగొని చిలుక వలికె. 333

తే. సకలశుభమస్తుతే వైశ్యసారసాక్షియక్కడికి దెల్పి నిల్పితినమ్మ కథయుమది దలఁపువచ్చె నటుల నమ్మంత్రితనయవేగమఱునాఁడె భూమాశు వెఱ్ఱిబుద్ధిమాన్ప మదిలోఁ దలంచి సంభ్రమముతోడ. 334

వ. నవరత్నఖచితచతురంతయానాధిరూఢయై యవ్వరారోహహజారంబుఁ జేరం జని యవనికాభ్యంతరంబునఁ గూర్చుండి మీనహాసకారణాధీనాజ్ఞానపరుండై యున్నయన్నరేంద్రచంద్రుం గని దత్కథాప్రసంగంబు వినుమని యిట్లను నట్లు మహాప్రవాహముఖంబునం బడి తెప్పిరిల శక్తి చాలక మండూకధృతమస్తకంబై పోవు నమ్మహాభుజంగంబుతో నాఖంజనం బిట్లనియె. 335

క. ఆకథ వినుమని తద్గాథాకథనకుతూహలంబు దఱుమఁగ వెంటన్నాకపథంబునఁ బోవుచునాకుండలివిభునితోడ నతఁ డిట్లనియెన్. 336